Spring naar inhoud

Akte 20 april 1714 – Schepenbank Sint Odiliënberg

Transcriptie van de akte

Wij frederick Jacob Cox der Rechten
Doctor Ltt en Landtscholtis des ampts
Montfort residerende int overquartier van
Gelderlandt Hendrick Corsten ende Jan
Evers schepenen des kerspels St Odilienbergh
resorterende onder het voorschrevene Ampt
doen Condt ende Certificeren mit desen dat
voor ons verschenen is de wel geborene heere
Johan Adolff van Bronsfelt, den welken
heeft verklaert ende bekent in de bestendigh=
=ste formen rechtens geconstitueert ende vol=
=machtight te hebben, sulcx doende mits desen
de Wel geborene Vrouwe, Maria Cristina van
Bronsfelt geborene van Rouveroij sijne wet=
=tige Eghteffte om soo in haeren eijgen naem
als in naeme van den Wel Edele heere
Constituant te Compareren voor den Ge=
=richte van Ruremunde, om aldaer in eene acte
van cessie ende transport den 20n 7ber 1713
voor den Drossaert ende schepenen der
Graeffschap Amstenradt door hun beijde wel
geborens gepasseert, alsnog ten overstaende des ge=
=melde Gerichte te Cederen transporteren ende
overtedraegen, aen haere Wel geborene doghter
Anna Betrisijs van Bronsfelt eene Jaer
=lijxse pensio ende speel penninck voorsr haer
wel geborens leven lanck ter somme van ses=
=tien swaere Rijcxdaelders. aucthoriserende de
voorsr sijne vrouwe Eghteffte voorder alsnog
om aen de voorsr wel gebore hunne doghter
Anna Betrisijs van Bronsfelt te cederen en[de]
overtedraegen eene somme van vier hondert
Rijcxdaelders maeckende alsoo te saemen eene
somme van twintigh pattacons, t'ontfangen
uijt eene Rente van ses en vijfftigh duijsendt
Carth guldens geldende door den Eedelen Heere van
heerde tot Eijndhoven ende Vrouwe Johanna.

Omzetting naar modern Nederlands

20 april 1714

Wij Frederick Jacob Cox, Doctor in de Rechten, Luitenant en Landscholtis van het ambt Montfort, residerend in het Overkwartier van Gelderland, Hendrick Corsten en Jan Evers, schepenen van de parochie Sint Odiliënberg, ressorterend onder het voorgeschreven ambt, doen kond en certificeren met deze (akte) dat voor ons verschenen is de welgeboren heer Johan Adolff van Bronsfelt.

Deze heeft verklaard en bekend, in de meest bestendige vorm van het recht, geconstitueerd en volmachtigd te hebben (zoals hij bij dezen doet) de welgeboren vrouwe Maria Cristina van Bronsfelt, geboren van Rouveroij, zijn wettige echtgenote. Dit om zowel in haar eigen naam als in de naam van de weledele heer constituant (volmachtgever) te verschijnen voor het gerecht van Roermond.

Daar zal zij in een akte van cessie en transport, die op 20 september (7ber) 1713 is gepasseerd voor de drossaard en schepenen van het graafschap Amstenrade door beide welgeborenen, alsnog ten overstaan van datzelfde gerecht cederen (afstaan), transporteren en overdragen aan hun welgeboren dochter Anna Betrisijs van Bronsfelt: een jaarlijks pensioen en speelpenning voor haar voornoemde welgeboren leven lang ter waarde van zestien zware rijksdaalders.

Hij autoriseert zijn voornoemde wettige echtgenote verder alsnog om aan hun voornoemde welgeboren dochter Anna Betrisijs van Bronsfelt te cederen en over te dragen een som van vierhonderd rijksdaalders. Dit maakt tezamen een som van twintig pattacons, te ontvangen uit een rente van zesenvijftigduizend Carolus guldens, geldend door de edele heer van Heerde tot Eindhoven en vrouwe Johanna.

Overzicht van Financiële Overdrachten

BegunstigdeType OverdrachtBedrag / WaardeOpmerkingen
Anna Betrisijs van BronsfeltJaarlijks pensioen en speelpenning16 zware RijksdaaldersVoor het leven lang.
Anna Betrisijs van BronsfeltKapitaal / Som (eenmalig)400 Rijksdaalders-
Totaal HerrekendGezamenlijke afdracht20 PattaconsHet totale periodieke rendement.
Onderpand / DekkingOnderliggend Kapitaal56.000 Carolus guldensLening/rente gehouden door de edele heer van Heerde tot Eindhoven en vrouwe Johanna.

Analyse en verbinding met de parenteel

Deze akte is een ongekend sterk primair bewijsstuk voor de historische context van de familie Evers in Sint Odiliënberg.

1. Het primaire bewijs voor Jan Evers

We zagen Jan Evers eerder vermeld staan op de schepenenlijst voor de actieve periode 1708-1729+. Deze akte gedateerd op 20 april 1714, levert het primaire bewijs van zijn functie in dat jaar. Hij was daadwerkelijk in functie en bevoegd om juridische documenten van de hoogste orde mede te bezegelen. Hetzelfde geldt voor Hendrick Corsten (actief 1705-1745), wiens naam hier eveneens wordt bevestigd.

2. Verbondenheid met de hoogste adel en rechtspraak

De akte illustreert op schitterende wijze met welke kringen de schepenen in aanraking kwamen. Jan Evers handelde niet enkel landbouwkwesties af, maar zat aan tafel met Frederick Jacob Cox, de hoogste vertegenwoordiger van het ambt Montfort. Voor hen verscheen de welgeboren adel: Johan Adolff van Bronsfelt en Maria Cristina de Rouveroy.

3. Astronomisch kapitaal

De overdracht van pensioenen wordt in deze akte gedekt door een onderliggend kapitaal van maar liefst 56.000 Carolus guldens, uitstaand bij de heer van Heerde in Eindhoven. In een tijd waarin een dagloner niet meer dan een gulden per dag verdiende, onderstreept dit de extreme rijkdom van de betrokken adellijke families en de zware verantwoordelijkheid die rustte op de schouders van lokale schepenen zoals Jan Evers, die toezicht moesten houden op de waterdichte juridische afhandeling hiervan in "de bestendighste formen rechtens".

Geef een reactie

Je e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *