Persoon

Proces verbaal Constaterende de Dood van Janssens Theodorus

Ce jour d'hui dix huit juin mil huit cent Vingt un, Nous J: B: Mancel, Juge d'instruction de l'arrondissement de Ruremonde, Province de Limburg, Sur l'avis, à Nous donné, qu'aujour d'hui, vers l'heure de midi, Theodore Janssens, demeurant lieu Achter marien gaerde, retournant de Son ouvrage avait été atteint d'un violent Coup de pied de Cheval, à la Suite duquel le décès s'était d'abord en Suivi, Nous Nous Sommes rendus à la maison du defunt, Située achter marien gaerde, accompagnés de Monsieur De Sartorius, Substitut du Procureur du Roi et notre Greffier, et des Sieurs Mertz, docteur En Medecine, et Rousseau, Chirurgien, ou etant arrivés, Nous avons trouvé le Corps mort, dans une place par terre en entrant; En Conséquence avons requis les gens de l'art Susnommés de prêter le Serment requis par la Loi; ce qu'ils ont fait de Suite, en prêtant entre nos mains Serment de bien et fidellement procéder a la visite et examen du Cadavre et de Nous faire ensuite leur rapport en leur honneur et Conscience; Après quoi ils ont procédé en notre présence, et leur operation achevée, ils ont declaré, qu'ils ont trouvé une place legere au bras gauche de la largeur d'un doigt à travers, le même bras disloqué et les premières Vertèbres du Cou disloquées; cequi au Causé la mort Subite; En Conséquence attendu quela Cause de la mort est constatee Nous, Juge d'instruction disons, que rien N'em- =pêche, que le Cadavre Soit inhumé; De tout quoi Nous avons dressé le présent procès-Verbal, lequel, après lecture à Eux faite les Comparans ont Signé avec Nous à Ruremonde Lieu et date que dessus. Signés à la minute J: Rousseau J: F: Mertz, De Sartorius, Mancel Bovy, Greffier et duement Scellé, En bas etait ecrit Pour Copie Conforme

Délivré à la requête du Ministere public (Signé) Willemart, Comis Greff Voor eensluidend afschrift Van Voorn: proces verbaal aan ons, Burgemeester Ambtenaar der op den vijfden September 1821 toegezonden. H. Clout Burgemeester

Vertaling

Vandaag, 18 juni 1821, zijn wij, J.B. Mancel, onderzoeksrechter van het arrondissement Roermond, provincie Limburg, na de melding aan ons dat vandaag rond het middaguur Theodore Janssens, wonend op de plaats Achter Mariëngaarde, op de terugweg van zijn werk is geraakt door een harde trap van een paard waarna de dood onmiddellijk is ingetreden, naar het huis van de overledene gegaan, gelegen Achter Mariëngaarde. Wij werden vergezeld door de heer De Sartorius, substituut van de Procureur des Konings, en onze griffier, en de heren Mertz, doctor in de geneeskunde, en Rousseau, chirurgijn. Daar aangekomen vonden we het dode lichaam op de grond in de ingang.

Bijgevolg hebben wij de bovengenoemde medisch deskundigen verzocht de door de wet vereiste eed af te leggen; wat zij onmiddellijk deden door in onze handen de eed af te leggen om goed en getrouw over te gaan tot de schouw en het onderzoek van het lijk, en ons daarna op hun eer en geweten verslag uit te brengen. Waarna zij in onze aanwezigheid te werk zijn gegaan. Na voltooiing van hun onderzoek hebben zij verklaard dat zij een lichte plek (schaafwond) dwars op de linkerarm ter breedte van een vinger hebben gevonden, diezelfde arm ontwricht, en de eerste nekwervels ontwricht; wat de plotselinge dood heeft veroorzaakt.

Aangezien de doodsoorzaak is vastgesteld, verklaren wij, onderzoeksrechter, dat niets verhindert dat het lijk wordt begraven. Hiervan hebben wij dit proces-verbaal opgemaakt, dat, nadat het aan hen is voorgelezen, door de aanwezigen met ons is ondertekend te Roermond op bovengenoemde plaats en datum. Getekend op het origineel: J. Rousseau, J.F. Mertz, De Sartorius, Mancel, Bovy, griffier, en behoorlijk gezegeld. Onderaan stond geschreven: Voor eensluidende kopie.

Afgegeven op verzoek van het Openbaar Ministerie, (getekend) Willemart, commies-griffier. Voor eensluidend afschrift van voornoemd proces-verbaal aan ons, Burgemeester, Ambtenaar (van de Burgerlijke Stand) op 5 september 1821 toegezonden. (getekend) H. Clout, Burgemeester.

Aangifte van de nalatenschap van Theodore Janssen overleden te Roermond op 18 juni 1821

Ik ondergetekende Catharina Evers, dagloonster, wonende te Roermond, domicilie kiezende in mijn woning in voornoemde plaats verklaar, dat mijn echtgenoot Theodore Janssen is overleden te Roermond op 18 juni 1821, waar hij zijn laatste woonplaats had en dat hij geen enkele bezitting heeft achtergelaten, noch roerend, noch onroerend. Ik verklaar bovendien dat door dit overlijden er zich geen overdracht van fideï-commis [familie-erfdeel dat onvervreemdbaar is] noch beëindiging van vruchtgebruik heeft voorgedaan, zodat de nalatenschap niemand ten goede komt.

Gedaan te Roermond op 1 februari 1822
X Handtekening van Catharina Evers,
niet kunnende schrijven, gecertificeerd door De Burgemeester Voorzitter van de Stad Roermond, die tegelijkertijd verklaart dat het hem niet bekend is dat bovengenoemde overledene roerende noch onroerende goederen heeft achtergelaten
Roermond op 9 maart 1822
De Burgemeester
H. Clout

Een woordje uitleg

Dit document is een zogenaamde "Memorie van Successie", een verplichte aangifte voor de belastingen na een overlijden in de 19e eeuw.

Uit de akte komen de volgende feiten naar voren:

• Theodore Janssen is overleden in Roermond op 18 juni 1821. Dit was tevens zijn laatste woonplaats.
• Zijn weduwe is Catharina Evers. Zij was op het moment van de aangifte werkzaam als dagloonster en woonachtig in Roermond.
• Catharina kon niet schrijven; ze tekent het document met een kruisje ("X"), wat expliciet wordt vermeld ("ne sachant écrire")
• Het echtpaar behoorde tot de armere arbeidersklasse. De aangifte stelt duidelijk dat er sprake is van onvermogen: er zijn absoluut geen bezittingen (geen roerende zaken zoals meubels of geld, en geen onroerende zaken zoals een huis of grond). Omdat er niets te erven viel, was er ook geen successierecht verschuldigd.
• De burgemeester van Roermond treedt op als extra bevestiging. Hij verklaart officieel dat hem niet bekend is dat de overledene enig bezit had, en hij legaliseert de aangifte en het 'kruisje' van de weduwe.
• Hoewel de aangifte is opgesteld op 1 februari 1822 en de burgemeester tekent op 9 maart 1822, vond het overlijden al ruim een half jaar eerder plaats (18 juni 1821).